Đồng hồ đo lưu lượng hơi: Không đo thì không biết mỗi tấn hơi đang tốn bao nhiêu củi

Vì sao phòng lò không có đồng hồ đo lưu lượng hơi là đang quản lý bằng cảm giác

Hầu hết nhà máy đều biết mỗi tháng mua bao nhiêu tấn củi và trả bao nhiêu tiền. Nhưng rất ít nơi trả lời được câu hỏi: mỗi tấn hơi đang tốn bao nhiêu kg củi. Không có con số này, chủ xưởng không phân biệt được tiền củi tăng là do sản xuất tăng, do củi kém hay do lò đang xuống cấp.

Đồng hồ đo lưu lượng hơi đặt sau lò cho biết chính xác lượng hơi đã tạo ra trong mỗi ca. Ghép với lượng củi cân được, ta có suất tiêu hao nhiên liệu, một chỉ số giống như mức tiêu hao xăng của xe: tăng lên là có vấn đề cần tìm.

Bài này đi qua các loại đồng hồ hơi ở mức nguyên lý chung, những điều kiện lắp đặt để số đọc đáng tin, và cách dựng bảng theo dõi hằng ngày. Không bàn đến hãng hay giá thiết bị, vì lựa chọn cụ thể phụ thuộc đường ống và điều kiện từng nhà máy.

Ảnh thực tế

6 điều cần biết về đồng hồ đo lưu lượng hơi

Ảnh hiện trường của đội kỹ thuật Vương Long.

Đồng hồ đặt ở ống hơi chính chỉ cho biết lượng hơi ra khỏi lò. Hơi thất thoát trên đường đi qua bẫy hơi hỏng, rò rỉ mặt bích thì đồng hồ vẫn đếm là hơi đã dùng. Phần này nên kiểm tra riêng, tham khảo bài bẫy hơi hỏng: lỗ thủng âm thầm đốt tiền nhiên liệu.

Tự tính suất tiêu hao nhiên liệu từ số đọc đồng hồ hơi

Mỗi ca, tổ vận hành ghi hai con số: tổng lượng củi đã đưa vào lò (cân theo xe, theo giỏ hoặc theo cân băng tải) và số đọc lũy kế của đồng hồ hơi đầu ca, cuối ca.

Ví dụ giả định một nhà máy dùng khoảng 30 tấn hơi mỗi ngày. Bảng theo dõi bốn ngày dưới đây cho thấy suất tiêu hao tăng dần, dù lượng hơi gần như không đổi.

Từ 281 lên 310 kg/tấn hơi tức hiệu suất ước tính tụt từ khoảng 75% xuống khoảng 68%. Ở mức 30 tấn hơi/ngày, mỗi ngày tốn thêm khoảng 29 × 30 ≈ 870 kg củi. Nếu không ai phát hiện và kéo dài cả năm (giả định 330 ngày chạy), con số là khoảng 287 tấn củi.

Số liệu là ước tính lý thuyết theo giả định, không thay cho khảo sát, đo đạc thực tế của nhà máy.

Khi suất tiêu hao tăng thì tìm ở đâu

Thứ tự kiểm tra hợp lý là: củi nhập về có ướt hơn hay khác loại không; nhiệt độ khói thải có tăng so với lúc lò mới vệ sinh không; tỷ lệ gió, cỡ củi và cách cấp liệu ca đó có khác không; xả đáy có nhiều hơn bình thường không. Phần lớn nguyên nhân nằm ở bốn nhóm này.

Nếu suất tiêu hao cao ngay từ đầu chứ không tăng dần, cần xem lại cả cấu hình lò và mức tải. Lò chạy non tải lâu dài thường có suất tiêu hao cao hơn thiết kế, như phân tích trong bài lò hơi dư công suất. Còn giá trị bằng củi của từng điểm hiệu suất được tính trong bài hiệu suất lò hơi 65% hay 80%.

Nghĩa Lò Hơi lưu ý từ hiện trường

Một đồng hồ hơi lắp sai vị trí hoặc không bù áp còn nguy hiểm hơn không có đồng hồ, vì nó cho ra con số sai mà mọi người tin là đúng. Khi đưa đồng hồ vào dùng, nên đối chiếu với lượng nước cấp trong vài ngày để kiểm tra số đọc có hợp lý không.

Con số kg củi/tấn hơi chỉ có giá trị khi được ghi đều đặn và có người xem. Tôi khuyên nên dán bảng theo dõi ngay tại phòng lò, đặt một mức mục tiêu, và để tổ vận hành thấy chính kết quả của ca mình.

Vương Long Boiler dựng hệ thống theo dõi suất tiêu hao cho phòng lò

Mục tiêu là biến hai con số cân củi và đọc hơi thành một chỉ số quản lý mà chủ xưởng xem được mỗi ngày.

1. Khảo sát đường ống hơiXác định ống hơi chính, đường kính, áp suất làm việc, các đoạn ống thẳng có sẵn và vị trí phù hợp để đặt đồng hồ.
2. Chọn nguyên lý đo phù hợpDựa vào dải lưu lượng thực tế, áp suất, yêu cầu độ chính xác và khả năng bảo trì, chọn kiểu đồng hồ và cách bù áp hoặc nhiệt.
3. Lắp đặt đúng yêu cầu kỹ thuậtĐảm bảo đoạn ống thẳng, bẫy hơi xả nước ngưng phía trước, hướng lắp và vị trí cảm biến theo hướng dẫn nhà sản xuất.
4. Chuẩn hóa cách cân nhiên liệuThống nhất cách cân củi theo xe, theo giỏ hoặc theo cân băng tải, ghi theo ca để khớp với số đọc hơi.
5. Dựng bảng theo dõi và mức cảnh báoTính kg củi/tấn hơi mỗi ca, đặt ngưỡng cảnh báo khi vượt mức nền, và quy định ai kiểm tra nguyên nhân khi vượt ngưỡng.

Ảnh hiện trường của đội kỹ thuật Vương Long.

Khi đã có số đo, việc rà soát toàn bộ hệ thống hơi trở nên rõ ràng hơn rất nhiều. Tham khảo thêm bài hơi thất thoát, lợi nhuận bốc hơi để biết các điểm thường mất hơi sau lò.

Checklist theo dõi suất tiêu hao nhiên liệu lò hơi

• Có đồng hồ đo lưu lượng hơi trên ống hơi chính sau lò
• Đồng hồ có bù áp suất hoặc nhiệt độ phù hợp hơi bão hòa
• Đủ đoạn ống thẳng trước và sau theo hướng dẫn nhà sản xuất
• Có bẫy hơi xả nước ngưng phía trước đồng hồ
• Củi được cân và ghi theo từng ca
• Số đọc hơi đầu ca, cuối ca được ghi cùng sổ với lượng củi
• Có mức nền kg củi/tấn hơi và ngưỡng cảnh báo
• Đồng hồ được kiểm tra, đối chiếu định kỳ với lượng nước cấp

Bảng theo dõi chỉ phát huy tác dụng khi có người chịu trách nhiệm xem và hành động. Một khi suất tiêu hao vượt ngưỡng, hãy bắt đầu từ củi, khói thải và bẫy hơi như trong bài bẫy hơi hỏng.

Hỏi đáp về đồng hồ đo lưu lượng hơi

Tác giả bài viết

Nghĩa Lò Hơi

Chuyên gia thiết bị áp lực, Vương Long Group

Hơn 10 năm thực chiếnLò hơi công nghiệpAn toàn thiết bị áp lực

Trực tiếp khảo sát, lắp đặt và xử lý sự cố lò hơi tại nhà máy. Tư vấn kỹ thuật miễn phí qua Hotline/Zalo 09 6789 1338 (Mr. Nghĩa).

Xem thêm trên hệ thống Vương Long Group