Tủ điện lò hơi nhảy aptomat giữa ca là lò dừng, sản xuất dừng theo. Nhiều nhà máy thay aptomat mới mà vẫn nhảy, vì lỗi nằm ở phía sau cái aptomat.
Gọi kỹ sư: 09 6789 1338Tự tính phần trăm tải380 V 50 Hz
Tủ điện lò hơi nhảy aptomat là đang báo điều gì?
Tủ điện lò hơi cấp nguồn và điều khiển quạt gió, quạt hút, bơm cấp, ghi xích và các liên động an toàn. Aptomat nhảy nghĩa là thiết bị bảo vệ đã phát hiện dòng điện vượt ngưỡng và cắt mạch để giữ cho dây và động cơ khỏi cháy. Nó là người báo tin. Nguyên nhân thường nằm ở phía sau nó.
Trong tủ có nhiều lớp bảo vệ khác nhau, và mỗi lớp nhảy theo một kiểu. Đọc đúng lớp nào tác động sẽ bớt được nửa thời gian tìm lỗi.
| Thiết bị tác động | Phát hiện gì | Nghĩ tới trước |
|---|---|---|
| Aptomat cắt ngay tức thì | Ngắn mạch, dòng rất lớn | Chạm pha, chạm vỏ, động cơ cháy, cáp hỏng |
| Aptomat cắt sau một lúc | Quá tải kéo dài | Tải nặng, kẹt cơ khí, đầu cáp nóng |
| Rơ le nhiệt | Dòng động cơ cao hơn mức chỉnh | Quá tải, mất pha, chỉnh sai dòng |
| Chống dòng rò | Dòng rò xuống đất | Ẩm, cáp xước, động cơ rò |
| Biến tần báo lỗi | Quá dòng, quá áp, quá nhiệt | Đọc mã lỗi theo tài liệu hãng |

Nhảy lúc nào thì nghĩ tới bệnh nào?
Trước khi mở tủ, hãy hỏi tổ vận hành một câu: aptomat nhảy vào lúc nào. Câu trả lời thu hẹp đáng kể phạm vi cần kiểm tra.
Vừa đóng đã nhảy
Nghi ngắn mạch hoặc chạm vỏ. Không đóng lại nhiều lần. Tách tải rồi đo cách điện từng nhánh.Nhảy lúc khởi động
Dòng khởi động trực tiếp có thể gấp 5 đến 8 lần dòng định mức. Quạt nặng cánh, bơm kẹt hoặc thiết bị chọn sai đều gây nhảy ở bước này.Chạy vài chục phút mới nhảy
Nghi quá tải kéo dài, mất pha hoặc đầu cáp nóng. Đo dòng cả 3 pha lúc đang chạy.Trưa nắng hay nhảy
Tủ quá nóng làm aptomat và rơ le nhiệt tác động sớm hơn. Xem quạt tủ, lưới lọc và phòng đặt tủ.Nhảy khi lò lên tải
Quạt hút kéo nhiều khói hơn, dòng tăng theo. Xem đường khói, cyclone, van gió và bụi bám cánh quạt.Nhảy sau cơn mưa
Nghi ẩm vào động cơ, hộp đấu dây hoặc cáp ngoài trời. Đo cách điện sau khi đã cắt nguồn.Kéo thử: động cơ đang chạy bao nhiêu phần trăm tải?
Muốn biết lỗi ở tủ hay ở động cơ, phải có con số dòng điện. Nhập công suất trên nhãn động cơ và dòng anh chị đo được bằng ampe kìm. Nhãn động cơ có ghi dòng định mức thì lấy số trên nhãn làm chuẩn.
I = P ÷ (√3 × 380 V × cos φ × hiệu suất). Ước tính lý thuyết, dòng khởi động thực tế tùy động cơ, tải và điện áp. Chọn thiết bị thật theo nhãn động cơ và bảng phối hợp của nhà sản xuất.
Cách đọc kết quả rất đơn giản. Dòng vượt định mức thì tải đang nặng, cần tìm ở phía động cơ và thiết bị. Dòng dưới định mức mà aptomat vẫn nhảy thì nên nghi tủ: tiếp điểm, đầu cáp, nhiệt độ tủ hoặc chính aptomat đã yếu.
Ba pha phải được đo đủ. Dòng lệch nhau quá khoảng 10% là dấu hiệu nên kiểm tra tiếp, với thứ tự là nguồn, tiếp điểm contactor, đầu cáp rồi tới cuộn dây động cơ. Mất một pha thì động cơ vẫn có thể quay nhưng dòng hai pha còn lại tăng mạnh và nóng rất nhanh.

Động cơ quạt, bơm nặng tải vì đâu?
Quạt hút là thiết bị hay bị đổ lỗi nhất. Bụi bám lệch trên cánh làm quạt rung và nặng. Bạc đạn mòn làm trục quay nặng và nóng. Với quạt ly tâm, mở van gió rộng hơn làm tăng lưu lượng và thường làm tăng dòng, nên việc mở hết van gió cũng có thể làm động cơ quá tải.
Bơm cấp có thể nặng vì cánh kẹt cặn, phớt bó hoặc nước nóng gây xâm thực. Ghi xích thì nhảy khi xích kẹt xỉ hay hộp giảm tốc thiếu dầu. Khi đó cần đi kiểm tra máy trước, vì thay aptomat không làm thiết bị nhẹ đi.
Với quạt, anh chị xem thêm cách chọn quạt hút, quạt thổi của VLB Boiler. Hệ thống có biến tần thì đọc bài biến tần quạt lò hơi.
Bên trong tủ điện lò hơi nên xem những gì?
Đầu cáp, cầu đấu
Đầu cáp lỏng sinh nóng, vỏ cáp đổi màu. Xiết lại theo đúng quy định khi đã cắt điện.Contactor
Tiếp điểm rỗ làm một pha yếu. Đây là nguyên nhân phổ biến gây lệch dòng.Rơ le nhiệt
Dải chỉnh phải bao phủ dòng trên nhãn động cơ. Chỉnh cao để khỏi nhảy là làm mất bảo vệ.Nhiệt độ trong tủ
Quạt tủ hỏng, lưới lọc bít bụi làm thiết bị tác động sớm và giảm tuổi thọ, nhất là biến tần.Bụi và ẩm
Phòng lò nhiều bụi tro. Bụi cộng ẩm tạo đường rò trên cầu đấu và bo mạch.Aptomat đã yếu
Aptomat từng cắt ngắn mạch nhiều lần có thể yếu đi và nhảy sớm. Chỉ thay sau khi đã loại trừ nguyên nhân ở tải.

Aptomat nhảy mà đổi sang cái to hơn thì lỗi chỉ được giấu đi. Khi đó thứ cháy tiếp theo là cuộn dây động cơ hoặc đầu cáp.
Chỉ người có chuyên môn điện được mở tủ. Cắt nguồn, khóa và treo biển trước khi thao tác, đo lại để chắc chắn không còn điện. Biến tần còn điện áp trên tụ DC sau khi cắt nguồn, phải chờ đúng thời gian ghi trên thiết bị. Không nối tắt rơ le, không nối tắt liên động để chạy tạm. Lò đang có áp mà mất quạt hoặc mất bơm thì xử lý theo quy trình an toàn của lò trước.
Thứ tự kiểm tra khi aptomat nhảy
- Đưa lò về trạng thái an toàn theo quy trình vận hành, ghi lại thời điểm và thiết bị nào tác động.
- Xem bằng mắt và mũi: mùi khét, vết cháy, đầu cáp đổi màu. Có dấu hiệu cháy thì không đóng lại.
- Cắt nguồn, tách tải rồi đo cách điện động cơ và cáp bằng đồng hồ megôm.
- Quay tay trục quạt hoặc bơm khi đã khóa nguồn để phát hiện kẹt cơ khí.
- Kiểm tra contactor, rơ le nhiệt, đầu cáp, mức chỉnh dòng.
- Đóng lại khi các bước trên đạt, đo dòng cả 3 pha lúc khởi động và lúc chạy ổn định.
- Ghi kết quả vào sổ để so với lần sau, rồi theo dõi thêm một ca ở tải cao.
Với tủ có cảm biến và PLC, tín hiệu đo sai cũng có thể làm lò dừng dù không có aptomat nào nhảy. Bài cảm biến áp suất lò hơi 4–20 mA hướng dẫn đọc tín hiệu để phân biệt hai trường hợp này.
Khi cần gọi kỹ thuật hỗ trợ từ xa, anh chị chuẩn bị sẵn ảnh nhãn động cơ, ảnh tủ điện, thiết bị nào đã tác động, thời điểm nhảy, dòng đo được trên cả 3 pha và mã lỗi biến tần nếu có. Có đủ những thông tin này thì việc khoanh vùng lỗi qua điện thoại nhanh hơn nhiều, và thợ đến nơi mang đúng vật tư cần thay.
Lịch kiểm tra tủ điện đơn giản
| Chu kỳ | Việc cần làm |
|---|---|
| Mỗi ca | Nghe tiếng contactor, xem đèn báo, ghi dòng các động cơ chính |
| Mỗi tuần | Vệ sinh lưới lọc quạt tủ, kiểm tra quạt tủ chạy |
| Mỗi tháng | Đo dòng 3 pha, xem đầu cáp, thử các nút dừng khẩn theo quy trình |
| Khi dừng lò định kỳ | Cắt điện, vệ sinh tủ, xiết đầu cáp, kiểm tra tiếp điểm, đo cách điện động cơ |
Lịch tham khảo, điều chỉnh theo tài liệu thiết bị và điều kiện phòng lò của từng nhà máy.

Câu hỏi thường gặp về tủ điện lò hơi
Tủ điện lò hơi hay nhảy aptomat thì nên kiểm tra gì trước?
Nên xem aptomat nhảy vào lúc nào rồi đo dòng cả 3 pha của động cơ trên nhánh đó. Nhảy ngay khi đóng thì nghi ngắn mạch hoặc chạm vỏ. Chạy một lúc mới nhảy thì nghi quá tải, mất pha hoặc đầu cáp nóng. Việc mở tủ phải do người có chuyên môn điện làm.
Có nên thay aptomat lớn hơn cho đỡ nhảy không?
Không nên làm vậy khi chưa tìm ra nguyên nhân. Aptomat được chọn theo động cơ và tiết diện cáp, nên tăng cỡ sẽ làm mất lớp bảo vệ, dây và cuộn dây động cơ có thể cháy trước khi aptomat kịp cắt. Chỉ đổi cỡ khi tính toán lại cho thấy thiết bị cũ chọn sai.
Làm sao biết lỗi ở tủ điện hay ở động cơ quạt, bơm?
Đo dòng lúc đang chạy rồi so với dòng trên nhãn động cơ. Dòng vượt định mức thì tìm ở phía tải như quạt, bơm, bạc đạn. Dòng bình thường mà vẫn nhảy thì nghi tủ, gồm tiếp điểm, đầu cáp, nhiệt độ tủ và chính aptomat. Sau đó đo cách điện để chắc hơn.
Rơ le nhiệt nhảy liên tục có nên chỉnh dòng cao lên không?
Không nên chỉnh vượt dòng trên nhãn động cơ. Rơ le nhảy thường vì động cơ đang quá tải, mất pha hoặc rơ le chỉnh thấp hơn nhãn. Hãy đo dòng từng pha, so với nhãn rồi chỉnh đúng mức. Nếu dòng đo được thật sự cao, phải tìm nguyên nhân ở tải trước.
Vì sao tủ điện phòng lò hay nóng vào buổi trưa?
Phòng lò vốn nóng, cộng thêm biến tần và contactor tỏa nhiệt trong tủ kín. Lưới lọc bít bụi hoặc quạt tủ hỏng làm nhiệt không thoát được, nên aptomat và rơ le nhiệt tác động sớm. Nên vệ sinh lưới lọc thường xuyên, kiểm tra quạt tủ và đặt tủ xa nguồn nóng.
Vương Long Boiler có sửa chữa tủ điện lò hơi không?
Vương Long Boiler nhận khảo sát, bảo trì, sửa chữa hệ thống lò hơi và cung cấp tủ điện trong nhóm thiết bị lò hơi. Anh chị gọi 09 6789 1338, gửi ảnh tủ điện, nhãn động cơ và cách aptomat nhảy để kỹ sư xem trước, rồi hẹn lịch kiểm tra tại nhà máy.
Tham khảo: công thức dòng động cơ 3 pha và chọn thiết bị theo VIOX. Số trong công cụ là ước tính lý thuyết. Việc đo đạc và sửa chữa trong tủ điện phải do người có chuyên môn thực hiện.

Tủ điện phòng lò của anh chị hay dừng giữa ca?
Vương Long Boiler có gần 20 năm trong ngành nhiệt năng lượng. Đội kỹ thuật nhận khảo sát, bảo trì, sửa chữa, cải tạo hệ thống lò hơi và cung cấp thiết bị lò hơi trên toàn quốc.
khinhietdienvuonglong@gmail.com · congnghelohoi@gmail.com · Xem bản đồ











